Nội dung truyền thông Dự thảo Quyết định ban hành Quy chế phối hợp thực hiện công tác bồi thường nhà nước trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh

I. SỰ CẦN THIẾT BAN HÀNH VĂN BẢN

1. Cơ sở chính trị, pháp lý

1.1. Cơ sở chính trị

Ngày 09/11/2022, Ban Chấp hành Trung ương ban hành Nghị quyết số 27-NQ/TW Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới, trong đó, đề ra một số các nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm như: “Hoàn thiện hệ thống pháp luật và cơ chế tổ chức thực hiện pháp luật nghiêm minh, nhất quán” (Mục 2 Phần III của Nghị quyết); (ii) “Tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật và cơ chế tổ chức thực hiện pháp luật nghiêm minh, hiệu quả, bảo đảm yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững” (Mục 3 Phần IV của Nghị quyết);…

Ngày 24/01/2025, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII đã có Kết luận số 121-KL/TW ngày 24/01/2025 về tổng kết Nghị quyết số 18-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về một số vấn đề về tiếp tục đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả (Kết luận số 121-KL/TW). Trong đó, đã quán triệt nguyên tắc, yêu cầu và đề ra nhiệm vụ “tập trung các nguồn lực để tiếp tục khẩn trương hoàn thiện thể chế, cơ chế vận hành các cơ quan, đơn vị, tổ chức của hệ thống chính trị”, “rà soát, sửa đổi, bổ sung các văn bản còn chồng chéo, bất cập cản trở sự phát triển, khơi thông các điểm nghẽn, tạo ra động lực mới cho phát triển” (Mục 1/1.5 Phần II của Kết luận),…

Nghị quyết số 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025 của Quốc hội về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh.

Nghị quyết số 60-NQ/TW ngày 12/4/2025 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XIII về việc sáp nhập tỉnh Bắc Giang (cũ) và tỉnh Bắc Ninh (cũ) thành tỉnh Bắc Ninh (mới).

Nghị quyết số 1658/NQ-UBTVQH15 ngày 16 tháng 6 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Bắc Ninh năm 2025.

1.2. Cơ sở pháp lý

Ngày 11/6/2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 120/2025/NĐ-CP Quy định về phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 02 cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Tư pháp và Nghị định số 121/2025/NĐ-CP Quy định về phân quyền, phân cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Tư pháp theo đó, một số nhiệm vụ thuộc thẩm quyền của Bộ Tư pháp được phân quyền về UBND cấp tỉnh, một số nhiệm vụ thuộc thẩm quyền của UBND cấp huyện được phân định về UBND cấp tỉnh, cơ quan chuyên môn hoặc các cơ quan, đơn vị trực thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, cấp xã.

Thực hiện Luật tổ chức chính quyền địa phương số 72/2025/QH15, Luật Thanh tra số 84/2025/QH15, Nghị quyết số 202/2025/QH15 ngày 12 tháng 6 năm 2025 của Quốc hội về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, Nghị định số 150/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 của Chính phủ Quy định tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và Ủy ban nhân dân xã, phường, đặc khu thuộc tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương cơ cấu tổ chức của các cơ quan, đơn vị đã được sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế, tác động trực tiếp đến việc xác định đối tượng áp dụng của Quyết định.

Cùng với đó, điểm c khoản 2 Điều 21 Luật Ban hành văn bản QPPL ngày 19/02/2025 được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 3 Điều 1 Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ban hành văn bản QPPL ngày 25/6/2025 quy định UBND cấp tỉnh ban hành quyết định để quy định “Biện pháp thực hiện chức năng quản lý nhà nước ở địa phương; phân cấp và thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn được phân cấp”.

2. Cơ sở thực tiễn

Thực hiện Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước và các văn bản hướng dẫn thi hành, UBND tỉnh Bắc Giang (cũ) đã ban hành Quyết định số 17/2023/QĐ-UBND ngày 30/6/2023 Ban hành Quy chế phối hợp thực hiện công tác bồi thường nhà nước trên địa bàn tỉnh Bắc Giang (Quyết định số 17/2023/QĐ-UBND). Đây là cơ sở, hành lang pháp lý quan trọng để Sở Tư pháp và các cơ quan, đơn vị tổ chức phối hợp chặt chẽ, giúp UBND tỉnh thực hiện có hiệu quả công tác bồi thường nhà nước ở địa phương.

Thực tế áp dụng Quyết định số 17/2023/QĐ-UBND trên địa bàn tỉnh Bắc Giang (cũ) đã đạt được nhiều kết quả tích cực, đơn cử: Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật và bồi dưỡng, tập huấn nghiệp vụ bồi thường nhà nước đã được thực hiện thường xuyên; công tác theo dõi, đôn đốc, kiểm tra được Sở Tư pháp chủ trì, phối hợp với các cơ quan, địa phương tổ chức thực hiện; việc giải quyết các yêu cầu bồi thường đã được các cơ quan có vụ việc trên địa bàn tỉnh quan tâm thực hiện bảo đảm quyền, lợi ích của người bị thiệt hại, qua đó đã khẳng định trách nhiệm của Nhà nước với Nhân dân, giúp củng cố niềm tin của Nhân dân vào pháp luật, từ đó góp phần vào quá trình  phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Bên cạnh những kết quả đạt được thì công tác phối hợp thực hiện công tác bồi thường nhà nước trên địa bàn tỉnh còn có những hạn chế, bất cập: (i) cơ quan giải quyết bồi thường chưa thực hiện nghiêm túc việc gửi các văn bản trong quá trình giải quyết bồi thường cho Sở Tư pháp để theo dõi, tổng hợp, nắm bắt, dự báo tình hình công tác bồi thường nhà nước; (ii) việc giải quyết bồi thường, xem xét trách nhiệm hoàn trả mặc dù đã được các cơ quan chủ động, tích cực thực hiện, tuy nhiên việc giải quyết yêu cầu bồi thường, xem xét trách nhiệm hoàn trả vẫn còn bị kéo dài chưa đảm bảo thời gian theo quy định; (iii) việc thực hiện chế độ báo cáo công tác bồi thường nhà nước đã đi vào nề nếp, tuy nhiên báo cáo của một số cơ quan đơn vị còn sơ sài, chưa đầy đủ nội dung theo yêu cầu; (iv) công tác phối hợp giữa các cơ quan trong thực hiện công tác bồi thường nhà nước tuy đã được quan tâm thực hiện nhưng còn chưa được chặt chẽ, thường xuyên.

Thực hiện chủ trương sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, thực hiện mô hình chính quyền địa phương 02 cấp, tinh gọn bộ máy, cơ cấu tổ chức của các cơ quan, đơn vị, địa phương đã thay đổi, tác động trực tiếp đến việc xác định đối tượng, nội dung phối hợp để đảm bảo việc phối hợp đạt hiệu quả trên thực tế thực hiện.

Từ cơ sở chính trị, pháp lý và cơ sở thực tiễn nêu trên cho thấy việc UBND tỉnh ban hành Quyết định Ban hành Quy chế phối hợp thực hiện công tác bồi thường nhà nước tỉnh Bắc Ninh là cần thiết.

II. MỤC ĐÍCH, QUAN ĐIỂM CHỈ ĐẠO VIỆC XÂY DỰNG DỰ THẢO QUYẾT ĐỊNH

1. Mục đích

Việc ban hành Quyết định nhằm mục đích đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan, đơn vị trong việc thực hiện công tác bồi thường nhà nước trên địa bàn tỉnh; tránh chồng chéo, trùng lặp hoặc bỏ sót nhiệm vụ; đồng thời tiếp tục nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý công tác bồi thường nhà nước trên địa bàn tỉnh.

2. Quan điểm chỉ đạo

Việc xây dựng, ban hành Quyết định đảm bảo cụ thể hóa chủ trương, đường lối của Đảng; bám sát, tuân thủ các quy định của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành; phù hợp với thực tiễn địa phương trong bối cảnh sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh, thực hiện chính quyền địa phương 02 cấp, kế thừa các quy định đã và đang được tổ chức thực hiện hiệu quả tại Quyết định số 17/2023/QĐ-UBND; đồng thời tuân thủ trình tự, thủ tục theo quy định về xây dựng, ban hành văn bản QPPL.

III. QUÁ TRÌNH XÂY DỰNG DỰ THẢO QUYẾT ĐỊNH

- Dự thảo Quyết định đã được Văn phòng Ủy ban nhân dân tỉnh thẩm tra ngày… Trên cơ sở ý kiến thẩm tra của Văn phòng UBND tỉnh, Sở Tư pháp đã tiếp thu, hoàn chỉnh hồ sơ dự thảo Quyết định.

IV. BỐ CỤC VÀ NỘI DUNG CƠ BẢN CỦA DỰ THẢO QUYẾT ĐỊNH

1. Phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng

1.1. Phạm vi điều chỉnh

Quy chế này quy định nguyên tắc, nội dung, hình thức và trách nhiệm phối hợp giữa các cơ quan, tổ chức cá nhân có liên quan trong thực hiện công tác bồi thường nhà nước trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh theo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước 2017 và các văn bản hướng dẫn thi hành.

1.2. Đối tượng áp dụng

- Cơ quan chuyên môn, các cơ quan, đơn vị trực thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh.

- Các cơ quan Trung ương được tổ chức theo ngành dọc đóng trên địa bàn.

- Ủy ban nhân dân xã, phường.

- Các tổ chức, cá nhân có liên quan trong công tác bồi thường nhà nước trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh.

2. Bố cục

Dự thảo Quyết định được soạn thảo dưới hình thức Quyết định ban hành Quy chế; Quyết định bố cục gồm 03 Điều và Quy chế bố cục gồm 03 Chương với 14 Điều.

Nội dung cơ bản của dự thảo Quy chế phối hợp thực hiện công tác bồi thường nhà nước trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh:

- Chương I. Quy định chung - gồm 05 điều quy định về phạm vi điều chỉnh, đối tượng áp dụng; nguyên tắc, nội dung, hình thức phối hợp.

- Chương II. Trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị phối hợp thực hiện công tác bồi thường nhà nước - gồm 07 điều quy định về trách nhiệm phối hợp trong: công tác quản lý nhà nước về bồi thường nhà nước; phối hợp xác minh thiệt hại, thương lượng việc bồi thường; chi trả tiền bồi thường; xác định trách nhiệm hoàn trả; gửi văn bản trong quá trình giải quyết bồi thường nhà nước; kiểm tra công tác bồi thường nhà nước và chế độ báo cáo, thống kê.

- Chương III. Tổ chức thực hiện - gồm 02 điều quy định về trách nhiệm thực hiện và điều khoản thi hành.